5 dingen die je aan de nachtelijke hemel kunt zien!

Posted by:

Wanneer je in een licht vervuild land als Nederland woont kan je je moeilijk een voorstelling maken van hoe een echt donkere nacht, zonder de invloeden van lichtvervuiling, eruit ziet.

Om je een indruk te geven volgt hier een reëel voorbeeld. Je woont in de Randstad, en op het moment dat het helder is, en het is nieuwe maan, kan je daar met het blote oog ongeveer 50-100 sterren waarnemen. Dit zijn alleen de meest heldere sterren aan de hemel. De zwakkere sterren worden overstraalt door de lichtvervuiling, en kan je dus niet, of moeilijk waarnemen.

Kijk je op hetzelfde moment naar de hemel in een dorpskern, dan zie je ongeveer 100-500 sterren. Dat zijn er al een stuk meer omdat hier de lichtvervuiling al een stuk minder aanwezig is.

Ga je echter naar een locatie waar er bijna geen tot helemaal geen lichtvervuiling is dan zie je pas hoe wonderschoon een donkere sterrenhemel eigenlijk is. >1000-5000 sterren zijn er met gemak zichtbaar. In sommige gevallen lijkt het zelfs alsof het licht vanuit onze Melkweg schaduwen op de grond werpt.

Jammer genoeg treffen we zulke locaties in Nederland niet aan. Zelfs op de meest donkere plekken van Nederland (de Waddenkust en Waddeneilanden) is er altijd nog enige vorm van lichtvervuiling. Denk daarbij aan de schijnsels van vuurtorens, lichtboeien, boten en boortorens. Maar ook de lokale dorpen geven nog steeds teveel licht af aan de omgeving.

Lichtvervuiling van Harlingen (rechts) en booreilanden (links) gezien vanaf de Noordpunt van Texel.

Dus echt donker wordt het in Nederland voorlopig nog niet. Maar laten we hopen dat ook onze regeringen het nut van het donker in gaan zien en zo de onnodige verspilling van energie een halt toe kunnen roepen.

Mocht je toch de moeite nemen om een goede donkere locatie op te zoeken in Nederland dan is er van alles te zien wanneer je naar boven kijkt. Laat wel eerst je ogen goed wennen aan het donker, dit duurt zo’n 20 minuten, zodat je zelfs nog meer van de sterren kunt zien.

De Melkweg

De Melkweg is op zijn mooist tijdens de zomer maanden. Hij beslaat dan een groot deel van de hemel en bevindt zich van Noord naar Zuid boven ons hoofd. Het meest interessante en helderste gedeelte van de Melkweg, de kern, is zichtbaar vanaf eind april tot eind november. In dit gebied bevinden zich de meeste nevels, sterrenclusters en interstellair stof en gas. Om de Melkweg gedurende de zomermaanden te kunnen bekijken moet je wel bereid zijn om er midden in de nacht je bed voor uit te gaan, aangezien de periode van astronomische duisternis in de zomermaanden erg klein is (lange dagen, korte nachten). Maar de aanblik van een prachtige Melkwegboog is zeker de moeite waard.

De Melkweg gezien vanaf de Noordpunt van Texel eind April 2017 tegen 24:00 uur

Meteoren

Wanneer je op een echt donkere locatie staat kan je gemiddeld ongeveer 6 meteoren per uur waarnemen. Het gaat hierbij dan om sporadische meteoren die niet specifiek zijn toe te wijzen aan een meteorenzwerm. Sommigen zijn zwak en bijna niet waarneembaar, maar er is altijd een kans dat er een onverwacht heldere meteoor de dampkring binnen komt schieten welke de hemel verlicht. Zulke meteoren noemen we bolides. Wanneer je de kans op het waarnemen van meteoren wilt vergroten moet je tijdens een meteoren regen naar de hemel kijken. Meteoren regens worden veroorzaakt doordat de aarde door een stofbaan van een Komeet trekt, Het is te vergelijken met een auto die door een sneeuwbui rijdt. De meteoren lijken allemaal vanuit één punt aan de hemel te komen, en in sommige gevallen kan je wel tot meer dan 100 meteoren per uur waarnemen. Er zijn ieder jaar verschillende jaarlijks terugkerende meteoren regens waarvan de Quadrantiden in januari, de Lyriden in April, Perseiden in augustus, de Orioniden in oktober en de Gemeniden in december de meeste meteoren per uur voortbrengen. Via deze link vind je alles over meteoren en meteoren regens EarthSky’s Meteor Shower Guide.

Een heldere meteoor tijdens de Perseiden van 2016 gezien vanaf het Aekingerzand

Aurora Borealis

Eén van de meest indrukwekkende verschijnselen aan de nachtelijk hemel is toch wel de Aurora Borealis, oftewel het Noorderlicht. Het Noorderlicht word veroorzaakt door geladen deeltjes van onze zon die een interactie aangaan met deeltjes (o.a. zuurstof en stikstof) uit onze eigen atmosfeer. Wist je dat het Noorderlicht ook te “zien” is vanuit Nederland? De meeste kans hierop maak je wanneer je vanaf de waddenkust of de Waddeneilanden over de Noordzee naar het Noordwesten kijkt. Alleen wanneer er een hevige zonnestorm heeft plaatsgevonden is het Noorderlicht ook daadwerkelijk visueel te zien, maar in de meeste gevallen is het schijnsel zo zwak dat het alleen fotografisch waargenomen kan worden vanuit ons land. Het beste kan je het Noorderlicht bewonderen vanaf 45º noorderbreedte en daarboven. Hoe hoger je komt, hoe groter de kans dat je het Noorderlicht gaat zien. Een mooie winterreis naar Noorwegen, Zweden of Finland is duur maar zeker de moeite waard om dit spektakel met eigen ogen te kunnen zien. Op deze Aurora pagina kan je zien hoe actief de zon momenteel is en of er een kans is op het waarnemen van het Noorderlicht vanaf onze breedtegraad locatie, daarvoor is een Kp-index van 6 of hoger verijst.

Aurora Borealis als een zwakke roze gloed boven de Noord-westelijke horizon op Texel

Satellieten

Wanneer je ‘s nacht omhoog kijkt tijdens een heldere avond ontkom je er niet aan of je ziet wel een satelliet. Veel mensen zien satellieten aan voor vliegtuigen, maar een vliegtuig is te onderscheiden van een satelliet doordat deze rode, knipperende lichtjes aan de vleugels heeft, en een satelliet dus niet. Satellieten zijn ook de enige voorwerpen in deze lijst die een niet natuurlijke oorsprong hebben. Daardoor zijn ook de “Flares” die satellieten veroorzaken te voorspellen. Er bestaan speciale apps en websites die je kunnen vertellen waar en wanneer er een satelliet komt overvliegen of wanneer deze een spectaculaire “flare” genereerd. Een “flare” is niets anders dan het weerkaatsen van het zonlicht richting de aarde vanaf het oppervlak van een satelliet. Er zijn momenteel duizenden satellieten in een omloop om de aarde, maar de meest bekende en zichtbare satellieten zijn de Iridium satellieten en natuurlijk het Internationale Ruimte Station (ISS). Wanneer het ISS onder een gunstige hoek over komt is het gedurende een periode van meer dan 5 minuten perfect te volgen als een steeds helderder wordende ster die langs de hemel trekt en weer afzwakt in helderheid.

 

Kometen

Kometen zijn de echte juweeltjes van ons zonnestelsel. Ze draaien vaak in een baan om de zon, waardoor sommige kometen dus meerdere keren in een mensenleven te zien zijn. Er worden ieder jaar weer nieuwe kometen ontdekt, aangezien ze pas beginnen op te lichten zodra deze ijsballen in de buurt van de zon beginnen te komen. De zonnewind en warmte zorgen er vervolgens voor dat de komeet een staart krijgt. Hoe helder een komeet wordt en of hij met het blote oog te zien is hangt af van de hoeveelheid materiaal die vrijkomt bij zijn passage langs de zon. De helderheid van een komeet is daarom ook erg moeilijk van te voren te voorspellen. Op deze website kan je wel een overzicht vinden van de Kometen die momenteel vanaf het Noordelijk halfrond te zien zijn aan de nachtelijke hemel. Bedenk daarbij wel dat de meeste kometen alleen met een verrekijker of telescoop te zien zijn. Pas wanneer een komeet een helderheid (magnitude) van >6 haalt dan zou hij met het blote oog te zien moeten zijn vanaf een donkere locatie.

Komeet C-2014 US10 Catalina gefotografeerd vanuit de achtertuin op 09-01-2016

0

Zoomen met je Voeten

Posted by:

Een herkenbaar fenomeen binnen het fotografiewereldje is dat je te vaak met teveel spullen op pad gaat omdat je niet weet wat je zoal voor je lens gaat krijgen. Wil je een macrofoto maken, heb je een macrolens nodig. Zit er een roofvogel op een paal, dan pak je je telelens, en voor een landschapsfoto gebruik je vaak een groothoeklens. Dat is dus een flink gevulde fototas die toch al gauw een kilo of 5 weegt, of zelfs nog veel meer! Niet echt handig en soms zelfs omslachtig.

Close-up van een Bosanemoon: Nikon D700 + Samyang 135mm f2.0

Wat vaak al enorm scheelt is dat je van te voren een plan maakt met onderwerpen die je op de foto wilt gaan zetten. Ga je specifiek voor een landschap, dan neem je alleen je groothoeklens mee….Pak je die roofvogel op de paal, dan slinger je de telelens in je tas. Erg handig en het scheelt je een hoop gesleur en gedoe met verwisselen van lenzen op plekken waar dat niet handig is. Denk daarbij aan een strand met stuivend zand, of net tijdens die regen- of sneeuwbui waardoor er zand en vocht in je camera kan komen. Iets wat je echt niet wilt.

De bovenstaande tip is natuurlijk handig, maar je bent wel beperkt in wat je zoal op de foto kunt gaan zetten…..of toch niet?

Wat veel mensen vaak niet weten of over het hoofd zien is dat je ook heel goed “met je voeten kunt zoomen” en dat je daar dus niet percé een zoomlens voor nodig hebt. Je loopt simpelweg gewoon een paar stappen naar voren of naar achteren als je iets op de foto wilt zetten wat niet helemaal in jou beeldveld past.

Door een stuk naar achteren te lopen kon ik dit mooie portret maken: Nikon D700 + Samyang 135mm f2.0

Als je deze tip hanteert kan je dus ook heel goed met een telelens een close-up foto maken, of zelfs een landschapsfoto. Een bijkomend voordeel is dat je veel beter naar je omgeving gaat kijken en het fotograferen op een intensievere manier gaat beleven. Je tuurt namelijk veel meer door je zoeker, op zoek naar die ene mooie compositie die je anders waarschijnlijk over het hoofd had gezien.

“Klein geaderd witje” Nikon D700 +Samyang 135mm f2.0

Waar het dus op neer komt is dat je niet altijd een gevulde fototas hoeft mee te nemen, maar dat je ook heel goed uit de voeten kunt met een korte telelens van bijvoorbeeld 85mm of 135mm….maar zelfs een 300mm lens op je camera kan in dit geval dienst doen als multifunctionele lens voor close-ups, landschappen of portretten. Zo zijn de foto’s in dit blog allemaal gemaakt met een Samyang 135mm f2.0 op mijn Nikon D700.

Door veel door de zoeker te kijken zie je vaak mooie composities die je anders waarschijnlijk had gemist.

Ik zou zo zeggen, probeer het eens en laat jezelf verassen door de eenvoud en veelzijdigheid van deze tip.

 

2

Genieten in Gieten

Posted by:

 

Het is zaterdag 12 November en de wekker gaat af om 06:00uur. Vandaag heb ik mij voorgenomen om eens een zonsopkomst vast te leggen op een locatie waar ik alleen nog maar met de Mountainbike omheen ben gereden. Met de mountainbike is dit al een geweldig mooie locatie om omheen te fietsen dus ik ben benieuwd wat het mij te voet gaat brengen. Vandaag vertrek ik naar het voormalig zandwinningsgat nabij het Nije Hemelriek.


Bepakt en bezakt met mijn fotospullen stap ik omstreeks 6:45 uit de auto op de parkeer. Het is vannacht koud geweest en de thermometer in de auto wijst -2.5ºC aan. Aan de hemel schuift een pak hoge Stratus bewolking naar het Oosten, terwijl daar de oranje/rode gloed van de opkomende zon al zichtbaar wordt. Dit belooft een mooie zonsopkomst te worden.

Met snelle pas loop ik langs de recreatieplas “Het Nije Hemelriek” en maak hier nog gauw even een kiekje van de op dat moment aanwezige condities. Ik vervolg mijn weg naar de voormalige zandafgraving en vindt al gauw een opening in een nog aanwezige afrastering van prikkeldraad. Na een paar 100m sta ik op de afgekalfde oevers van de zandafgraving met zijn turquoise gekleurde, volledig vlakke wateroppervlak, waar de mist vanaf komt vanwege het temperatuurverschil tussen het relatief warme water en de koude lucht. Een 40-tal ganzen schrikken van mijn aanwezigheid en gaan op de wieken om vervolgens 300m verderop weer op het water neer te strijken. Wat een lawaai zo op de vroege ochtend 😉


k loop wat verder door omdat ik anders geen goed zicht heb op de opkomende zon, die vanaf deze kant van het meer achter het bos lijkt op te komen. Gelukkig draait de oever van het meer een eind verderop af in de juiste richting waardoor ik een goed zicht krijg op de lucht en zonsopkomst. Ik zoek een geschikt voorgrondonderwerp om wat extra diepte aan de foto te geven en stel de lens daarop scherp. Dan is het wachten, wachten totdat de kleuren aan de hemel optimaal zijn.

Gelukkig word het wachten beloond en staat de lucht na een tijdje in vuur en vlam. Een prachtig kleurenpalet van roze, rode, oranje, blauwe en turquoise tinten ontvouwt zich voor mijn ogen. Ik wordt helemaal wild en probeer naast mijn gekozen voorgrondonderwerp nog tal van andere interessante composities te maken. Na een klein half uurtje is de kleurenpracht voorbij en begint de lucht ineens te gonzen van het gegak van wel 10.000 ganzen die blijkbaar een eind verder op de wieken zijn gegaan. Vanuit alle richtingen komen de ganzen luid gakkend overgevlogen. Hier een foto van maken heeft geen zin aangezien het nog niet licht genoeg is voor korte sluitertijden…dus geniet ik maar met volle verbazing van dit spektakel, welke mij als kers op de taart nog even wordt opgediend door moedertje natuur. Wat kan het leven toch mooi zijn.


Na dit prachtige schouwspel maak ik mijn rondje om het meer te voet verder af en kom her en der nog een paar mooie fotolocaties tegen welke wel potentie hebben voor een eerstvolgende keer dat ik de zandafgraving bezoek. Want dat ik hier nog een keer terugkom, dat staat vast.

Hieronder nog een sfeerimpressie van een geweldig mooie ochtend op een schitterende locatie.

0

Voorbereid de herfst tegemoet

Posted by:

Herfst fotografie

De dagen worden al weer merkbaar korter, de nachten langer en er zitten steeds meer ochtenden tussen waarbij de mist de wereld een stuk kleiner heeft gemaakt. Allemaal aanwijzingen dat de herfst er weer met rasse schreden aankomt.

De herfst is toch wel één van mijn favoriete seizoenen als het om fotograferen gaat. De prachtige kleuren met grote contrasten, maar ook de geheimzinnige sfeer van een mistige ochtend, de enorme hoeveelheid paddenstoelen en de terugkeer van de ganzen hoog in de lucht in hun karakteristiek V-vorm. Dit alles in combinatie met het magische licht maakt dit voor mij één van de mooiste tijden van het jaar.

Going south, OnlandenDe ganzentrek is altijd een teken dat de herfst er weer aankomt.

Licht

Ook in dit jaargetijde draait het allemaal om licht. Je zult al snel denken dat een mooie, zonovergoten herfstdag het ideale moment is om de herfstkleuren op de foto te zetten. En in zekere zin is dat ook zo, maar het licht in de ochtend en avond is vele malen mooier en zachter. Het zachte licht heeft op deze momenten een lage invalshoek en zorgt voor mooie contrasten en lange schaduwen wat meer dynamiek en uitstraling aan je foto’s geeft. Takken, bomen en paddenstoelen lijken net even dat beetje extra te krijgen en zullen meer afsteken tegen de achtergrond. Houdt er echter rekening mee dat je het allerbest kunt fotograferen tijdens een bewolkte dag. Het licht is dan mooi diffuus en gelijkmatig verdeeld waardoor de verzadigde herfstkleuren nog mooier tegen elkaar en de grijze hemel afsteken. Zelf fotografeer ik graag ‘s ochtends bij optrekkende mist. De vroege zonnestralen die de mist uit het bos verdrijven zorgen dan voor een mysterieuze sfeer. De foto hieronder is daar een mooi voorbeeld van.

20151101-RBS_9090King of the Forest: Nikon D700 + Nikkor 105mm macro een mooi voorbeeld dat je ook creatieve landschappen met de macrolens kan maken.

Bewegingsvrijheid

Juist omdat er in de herfst zoveel te zien valt ga ik graag zelf zonder statief op pad. Op deze manier heb je meer bewegingsvrijheid met betrekking tot compositie en kan je sneller inspringen op onaangekondigde situaties. Voor de eventuele stevigheid die ik nodig zou kunnen hebben neem ik vaak een rijstzak mee. Hier kan je je camera dan lekker stevig in vast leggen waardoor je toch de nodige stabiliteit kunt creëren op plekken waar je met een statief niet bij kunt komen.

20151101-RBS_9143Zonder statief kan je direct inspringen op een onverwachte situatie en snel de juiste compositie maken

Creatief gebruik van je macrolens

Als je aan herfst fotografie denkt dan denk je al snel aan de paddenstoelen en de mooie close-up opnames daarvan. Wat veel mensen echter niet weten is dat je een macrolens ook perfect kunt gebruiken als korte telelens en er dus hele mooie portretten mee kunt maken of overzichtsfoto’s. Als je maar goed kijkt en je neemt de juiste afstand tot je onderwerp dan is een macrolens eigenlijk heel veelzijdig. In mijn workshop Herfst fotografie leer ik u creatief kijken en werken met een macro- of telelens.

20151101-RBS_9077Een mooie overzichtsfoto vastgelegd met de Sigma 105mm macro lens.

Water

Water is ook een erg mooi element dat je in je herfstfoto’s goed kunt gebruiken. Denk bijvoorbeeld aan een ven in een bos met daar omheen de prachtig gekleurde herfstkleuren die weerspiegelen op het wateroppervlak. Ook stromend water in de vorm van een bosbeek o.i.d. kan erg fotogeniek zijn. Bij gebruik van langere sluitertijden creëer je door het stromende water veel dynamiek en sfeer in de foto, in het anders zo stille herfstbos.

Leekstermeer, van der DongEen glad wateroppervlak werkt als een grote spiegel

Mist

Mist kan de herfstkleuren behoorlijk temperen, maar daar tegenover staat wel dat mist extra sfeer, atmosfeer en mysterie aan de foto geeft. Een foto tussen de stammen van een statig dennenbos geeft dan ineens een abstract en mysterieus effect, helemaal als je ook nog een beetje onder belicht om deze mysterieuze foto wat extra kracht bij te zetten.

20151101-RBS_9105Mist doet het altijd goed in een herfstfoto.

saal-digitaal

Minder is meer

Probeer ook eens om close-ups te maken die natuurlijk met de herfst te maken hebben, maar die niet direct de verzadigde herfstkleuren laten zien. Denk daarbij aan een paddenstoel op een omgevallen boomstam, of een spinnenweb vol dauw. Neem daarbij de achtergrond van een mooi in herfstkleuren getooide boom en je kunt een prachtige achtergrond creëren zodat je hoofdonderwerp mooi loskomt van de achtergrond. Een herfstfoto hoeft namelijk niet altijd de gekleurde bladeren van de bomen te bevatten, het onderwerp spreekt vaak al boekdelen waardoor de link met de herfst al snel gemaakt is.

20151101-RBS_8985Een paddenstoelenfoto met een mooi gekleurde achtergrond

Veel plezier en succes met het in de praktijk brengen van deze tips voor een geslaagde herfstfoto.

Rutger Bus Photographic Moments

ism

cameranu.nl

 

0

Ultra wide in the Onlanden

Posted by:

Yesterday, I received my new photographic toy: the Samyang 14mm ultra wide angle lens. A lens that already have earned a lot of props by many landscape photographer, and because of it’s price and good overall performance a very attractive lens to buy. Therefore, it was on my wish list for a while.

So this weekend I bought it together with a Samyang filter holder and filters (soft grad and 4 stops gray filter). With my new lens mounted on my trusty Nikon D700 I went to the Onlanden. Because this location is practically in my backyard and conditions didn’t looked promising, I stayed close to home to do some testing with this manual focus lens, not expecting any wonders.

RBS_0462

When driving to the location, I already noticed a promising clear spot in the cloud deck near were the sun was about to set. I was right in time to capture a stunning sunset on this beautiful serene location. Hope you like it. At least I was pleasantly surprised by the ease of handling of this lens and the image quality it delivers. It matches my Nikkor 24-70mm only much more Field Of View.

RBS_0466_20140629083804227

0

Midsummernight at Hoek van Bant

Posted by:

Yesterday it was the astronomical start of the summer in the Netherlands. This means that the sun reaches it’s highest position in the Northern hemisphere. The sun was setting just a few minutes after the clock of ten. In combination with the predicted low tide at around twelve ‘o clock it gave some perfect opportunities for a landscape photographer to capture some stunning sunsetters.
RBS_0359
A colleague of mine, which also is an admirable landscape photographer, had come up with the same idea and arrived just minutes before me on the parking lot. After a short chat about the weather and conditions we split up on top of the dike. I went to the left were a row of wooden poles, placed in the mudflats, use to temper the tidal flow of seawater.
RBS_0414
When the sun set further and further, light became more beautiful and reflected in a stunning way on the mudflats of the Waddensea. To keep exposure times as low as possible I used a Lee 0.9ND soft grad filter in combination with a Stealth Gear 4 stops gray filter. The last filter caused a red colorcast on the photo’s, but in this case I liked the effect giving rise to the feeling and atmosphere of the setting sun.
RBS_0393
In the end, I cleared my mind, filled my memory card and ended this photo shoot again with a little chat with my colleague, who also just finished his shooting. For his photo’s please check www.rijko.ebens.org
RBS_0416

0